`

Bao giờ người tiêu dùng hết "run tay" mỗi lần đi chợ?

Thứ bảy, 16/07/2016 | 13:34 GMT+7

(ĐSPL) - Tại Việt Nam, tỷ lệ thực phẩm chưa an toàn còn rất cao. Số lượng các vụ ngộ độc thực phẩm cũng như số người bị nhiễm độc thực phẩm vẫn còn, khiến nhiều người bất lực đặt câu hỏi ăn gì để không chết? Bao giờ thì người tiêu dùng bớt "run tay" mỗi lần đi chợ?

Gần 11% thịt, hơn 20% cơ sở không đạt yêu cầu vệ sinh thực phẩm

Ông Phùng Hữu Hào, Phó cục trưởng Cục quản lý chất lượng Nông lâm và Thuỷ sản, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT), cho biết tại Hội thảo Nông nghiệp an toàn do Thời báo kinh tế Việt Nam phối hợp với Ban Kinh tế trung ương và Bộ Nông nghiệp phát triển nông thôn diễn ra sáng 15/7: Thống kê đến tháng 6/2016 cho thấy tỷ lệ cơ sở sản xuất kinh doanh nông lâm thủy sản được kiểm tra đạt yêu cầu (Loại A/B) về điều kiện đảm bảo an toàn thực phẩm đã tăng lên 79,76% (lũy kế năm 2015 là 78,3%). Tỷ lệ cơ sở sản xuất kinh doanh nông lâm thủy sản xếp loại C được tái kiểm tra và nâng hạng A, B là 35,84% (lũy kế năm 2015 là 34,43%).

Giám sát an toàn thực phẩm sản phẩm nông lâm thủy sản: Tập trung giám sát sản phẩm rủi ro cao, nhiều bức xúc như thịt, rau, thuỷ sản nuôi. Kết quả giám sát cho thấy tỷ lệ mẫu vi phạm có giảm, có chuyển biến nhưng kết quả không đạt vẫn còn cao.

Kết quả 6 tháng đầu năm 2016 cho thấy: Rau có 4,2% vi phạm trong đó thuốc bảo vệ thực vật chiếm 3,98% giảm so với đợt cao điểm hành động về vệ sinh an toàn thực phẩm (5,17%), thịt có 10,93%, trong đó vi sinh 9,7% giảm so với đợt cao điểm hành động về vệ sinh an toàn thực phẩm (15,4%), hóa chất, kháng sinh, chất cấm, kim loại nặng (chiếm 1,3%, giảm so với đợt cao điểm hành động về vệ sinh an toàn thực phẩm (1,91%), thủy sản nuôi (1,61%) trong đó chỉ tiêu hóa chất, kháng sinh, chất cấm (chiếm 1,41%, tăng so với cuối năm 2015 (1,14%).

Đáng lưu ý, dù đã giảm so với tháng cao điểm nhưng vẫn có tới 10,93% sản phẩm thịt kiểm tra vi phạm vệ sinh an toàn thực phẩm, trong đó: Vi phạm vì chứa chất vi sinh là 9,7% giảm so với đợt cao điểm (15,4%); có chứa hóa chất, kháng sinh, chất cấm, kim loại nặng (chiếm 1,3%, giảm so với đợt cao điểm hành động về vệ sinh an toàn thực phẩm (1,91%).

Ông Phạm Xuân Đương, Phó trưởng Ban Thường trực Ban Kinh tế Trung ương cho biết, tỷ lệ thực phẩm chưa an toàn còn rất cao. Số lượng các vụ ngộ độc thực phẩm cũng như số người bị nhiễm độc thực phẩm do các tác nhân nấm mốc, vi sinh vật, thuốc tăng trọng, thuốc kích thích sinh trưởng, kháng sinh, thuốc trừ sâu, thuốc bảo quản, thuốc chống ẩm mốc… còn xuất hiện, tồn dư trong thực phẩm sử dụng hàng ngày của người tiêu dùng còn khá cao, đặc biệt là các trường hợp mắc bệnh nhiễm trùng bởi thực phẩm.

“Rùng mình, run tay, ớn lạnh, kinh hoàng, hãi hùng… đó là những cụm từ biểu cảm xuất hiện với mật độ ngày càng nhiều khi nói về thực phẩm bẩn, khiến nhiều người bất lực đặt câu hỏi ăn gì để không chết? Đây là câu hỏi khó nhất vào lúc này bởi đâu đâu người ta cũng sẵn sàng đầu độc đồng loại vì lợi nhuận”, ông Mạc Quốc Anh, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa cho biết.

Vẫn có tới 10,93% sản phẩm thịt kiểm tra vi phạm vệ sinh an toàn thực phẩm. (Ảnh minh họa).

Mỗi năm thiệt hại 14 triệu USD do nông sản xuất khẩu không đạt

Theo số liệu tổng hợp của Bộ Công Thương, hơn 80% sản lượng chè xuất khẩu sang các nước trên thế giới nhưng không gắn thương hiệu chè của Việt Nam. Mặc dù, Việt Nam đứng thứ 2 thế giới về xuất khẩu cà phê, song thực tế tại nước ngoài vẫn chưa có sản phẩm cà phê mang thương hiệu Việt Nam theo đúng nghĩa. Thậm chí, nhiều sản phẩm xuất khẩu bị các nước châu Âu và các quốc gia trên thế giới trả lại sau xuất khẩu.

Năm 2013, sản phẩm chè bị các nước châu Âu trả về do tồn dư chất bảo vệ thực vật (BVTV), trước đó sản phẩm thanh long cũng bị Mỹ cấm thông quan do vượt ngưỡng các chất BVTV cho phép; Hơn 500 container gạo thơm bị trả về do không đạt tiêu chuẩn chất lượng...

Trung bình mỗi năm, Việt Nam thiệt hại hơn 14 triệu USD do hàng nông sản xuất khẩu không đạt chất lượng bị trả lại.

Ngay thị trường trong nước, tình trạng mạo danh, trà trộn thực phẩm bẩn với sản phẩm sạch cũng đang làm đau đầu các nhà quản lý. Mới đây nhất, là câu chuyện lợn VietGAP Đồng Nai bị mạo danh. Theo kết quả xác minh của cơ quan chức năng, hơn 80 con lợn nhiễm chất cấm đã đội lốt lợn VietGAP Đồng Nai để đưa ra thị trường. Điều này cho thấy, chính phương thức sản xuất tùy tiện cùng với việc kiểm soát thiếu chặt chẽ của các ngành chức năng đã làm xấu đi hình ảnh nông sản Việt trên thị trường trong nước và thế giới.

Trong khi đó, tình trạng sản xuất mất an toàn thực phẩm (ATTP) cũng đang ở mức báo động, bởi trên 80% lượng thuốc BVTV không được người sản xuất sử dụng đúng cách, vừa gây lãng phí vừa gây ô nhiễm môi trường.

“Điển hình là thủy sản xuất sang Nhật Bản thường xuyên gặp khó khăn do vượt dư lượng kháng sinh cho phép, bị bơm nước hay tạp chất vào tôm, kể cả nhét đinh và đầu tôm để tăng trọng lượng”, TS. Lê Đăng Doanh cho biết.

Ở đây, “con sâu không chỉ làm rầu nồi canh” mà còn phá hỏng thương hiệu quốc gia khi phía Nhật Bản đã nhiều lần đe dọa đình chỉ nhập khẩu tôm.

Ông Doanh khuyến nghị: Để hạn chế thiệt hại, các cơ quan chức năng của Nhà nước, các hiệp hội cần phải tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, thanh tra, trừng phạt nghiêm khắc các hành vi vi phạm pháp luật, gây tác hại đến sức khỏe cộng đồng và làm mất uy tín của nông sản nước nhà.

Việt Nam đã ký kết và đang đàm phán các hiệp định thương mại tự do với 57 nền kinh tế. Các FTA cho phép mở cửa thị trường bằng giảm thuế suất nhập khẩu, song đồng thời cũng quy định những điều kiện khắt khe về vệ sinh an toàn thực phẩm (Sanitary and Phytosanitary Standard – SPS) như dư lượng kháng sinh trong tôm và thủy sản, dư lượng thuốc trừ sâu trong chè, cũng như những yêu cầu về nhãn mác, bao bì đóng gói, mã vạch…

Nếu không đáp ứng được những yêu cầu rất cao đó, nông sản Việt Nam sẽ khó nắm bắt được cơ hội xuất khẩu mà các FTA đã mở ra.

Đáng nói, việc một số mặt hàng nông sản bị trả hoặc cấm nhập khẩu không chỉ đơn thuần là sự cố trong kinh doanh mà đã trở thành tiền lệ xấu, ảnh hưởng đến khả năng thu hút đầu tư và hiệu quả đầu tư trong lĩnh vực nông nghiệp.

Bà Nguyễn Thị Phượng - Phó Giám đốc Ngân hàng NN&PTNT Việt Nam cho rằng, các nhà đầu tư tham gia vào các mô hình sản xuất công nghệ cao, sản xuất thực phẩm sạch đang gặp rất nhiều khó khăn bởi nguyên nhân người tiêu dùng không thể phân biệt thực phẩm sạch và thực phẩm bẩn.

“Việt Nam cần xây dựng thành công chuỗi liên kết đảm bảo khép kín theo quy trình từ sản xuất đến phân phối, cung ứng sản phẩm nông nghiệp an toàn. Chỉ khi người tiêu dùng tin tưởng sản phẩm an toàn thì các nhà đầu tư mới sẵn sàng bỏ vốn tham gia vào sản xuất, kinh doanh lĩnh vực nông nghiệp an toàn” - bà Phượng nhấn mạnh.

Có doanh nghiệp ngoài bơm nước hay tạp chất vào tôm, còn nhét đinh vào đầu tôm để tăng trọng lượng. (Ảnh minh họa).

“Cần phải khiến họ sợ để không dám sử dụng chất cấm”

Ông Hoàng Thanh Vân - Cục trưởng Cục chăn nuôi (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn). cho rằng cần phải truy ra ai là người gây ra mất an toàn sản phẩm và giải quyết với từng đối tượng. Có 3 nhóm chính là: sản xuất, lưu thông và một nhóm khác là thúc đẩy kích thích sử dụng chất cấm, chất độc.

Hiện Cục Chăn nuôi đang triển khai một số hành động như chương trình "Nói không với chất cấm". Sau hơn 2 tháng, đã có 47 tỉnh tham gia, phấn đấu 1 triệu chữ ký không sử dụng chất cấm. Điều này tạo tác động lan toả, ý thức với những người sản xuất.

Đồng thời, Cục cũng đang tiến hành tháo gỡ khó khăn doanh nghiệp. Chỉ có doanh nghiệp mới có thể nói với người dân và Nhà nước về sản phẩm an toàn. Đây là đối tượng quan trọng nhất, bản thân doanh nghiệp khi đã ý thức được sản phẩm an toàn sẽ kiên quyết nói với người dân không được dùng chất cấm, giám sát nông dân.

Vấn đề thứ 3, theo ông Vân, quan trọng nhất là thể chế, người chăn nuôi cũng làm ăn, kiếm tiền, sợ pháp luật nhưng hình như họ nghĩ pháp luật nằm ngoài ngoài sản xuất và họ không sợ pháp luật.

“Cần phải khiến họ sợ, và nghe thông tin để không dám sử dụng chất cấm, cần cứng rắn để ngăn cấm. Nói loạn thuốc nhưng không xử lý cứ để người nông dân làm do đó cần truy tố, người nông dân mới sợ. Cần sửa đổi 1 số điều trong bộ Luật Hình sự, tôi tin chất cấm sẽ giảm mạnh và nhiều người không dám dùng”, ông Vân nhấn mạnh.

Cũng theo ông Vân, Cục Chăn nuôi đang nghiên cứu và sẽ đề xuất với Chính phủ một số nội dung liên quan đến vấn đề nêu trên, kỳ vọng có sự chuyển biến từng bước, từ từ.

Tuyết Mai

Nguồn: Người đưa tin

Tin tài trợ
thực phẩm bẩnan toàn thực phẩmthực phẩm sạchxuất khẩukháng sinhngộ độc thực phẩmnhiễm độc
Nguồn: nguoiduatin.vn

Xem thêm tin chuyên mục Kinh doanh