`

5 câu hỏi bỏ ngỏ về chương trình theo dõi của NSA

Thứ tư, 30/10/2013 | 15:37 GMT+7

Sự kiện:

Những vụ bê bối nghe lén của Mỹ

(ĐSPL) – Chương trình theo dõi của Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ đang khiến dư luận cả thế giới quan tâm. Dưới đây là 5 câu hỏi chính mà chúng ta luôn muốn tìm lời giải đáp.

1. Tổng thống Barack Obama hoàn toàn trong sạch trong vụ này?

Câu hỏi này thực sự chưa có câu trả lời rõ ràng. Tờ Wall Street đưa tin, một báo cáo nội bộ về các chương trình giám sát của Mỹ tiết lộ rằng NSA đã nghe lén các cuộc điện thoại khoảng 35 nhà lãnh đạo thế giới và Nhà Trắng đã yêu câu chặn một số cuộc. 

5 câu hỏi bỏ ngỏ về chương trình theo dõi của NSA - Ảnh 1Tổng thống Mỹ Barrack Obama

Điều đó khiến dư luận băn khoăn rằng chẳng lẽ Tổng thống Obama không biết gì về những chương trình này suốt gần 5 năm tại nhiệm.

Chủ tịch Ủy ban Tình báo, bà Dianne Feinstein khẳng định cả ông Obama và các nhân viên của bà đều không biết gì về chương trình theo dõi các cuộc gọi của các nhà lãnh đạo đồng minh, ví dụ như Thủ Tướng Đức Angela Merkel.

Một quan chức cao cấp của chính phủ Mỹ xác nhận với hãng tin CNN rằng, Nhà Trắng không biết gì về chương trình này cho tới khi những báo cáo nội bộ được đưa ra trong mùa hè, sau khi một số cuộc nghe lén bị chặn.

Tuy nhiên, gần đây, Mỹ mới chấm dứt việc nghe lén các cuộc gọi của bà Markel, vị quan chức này cho biết.

2. Obama đứng sau chương trình theo dõi?

Một quan chức khác của Mỹ tiết lộ, Obama nhận được những tài liệu chi tiết mô tả về các chương trình theo dõi này.

Chương trình giám sát nhằm vào các nhà lãnh đạo của một số nước mà ông Obama nhận được những thông tin tóm tắt. Dư luận chưa rõ tài liệu này có đề cập tới bà Markel hay không.

Thật vô lý khi nghĩ rằng Tổng thống Obama liên quan đến chương trình này hay ông là người đưa ra những quyết định về các mục tiêu tình báo cá nhân, một quan chức chính phủ cấp cao khác phát biểu. Tổng thống chỉ phê chuẩn những ưu tiên về tình báo và đó là trách nhiệm của chính quyền Obama nhằm xác định cách thức thực hiện nó.

Lời giải thích này nhận được sự ủng hộ của cựu quan chức cấp cao trong chính phủ, người từng làm trong bộ phận an ninh quốc gia ở Nhà Trắng.

3. Obama đóng vai trò gì trong chương trình theo dõi?

Đây là câu hỏi then chốt. 

Lisa Monaco, cố vấn an ninh và chống khủng bố của Tổng thống Obama thừa nhận rằng “vụ Mỹ nghe lén đã tạo ra những thách thức to lớn trong những mối quan hệ của Mỹ”.

Tổng thống đã yêu cầu NSA đưa ra một “báo cáo về chương trình theo dõi, bao gồm cả việc theo dõi các đối tác nước ngoài”. Dự kiến, báo cáo này sẽ hoàn thiện vào cuối năm.

Trong khi ngày càng có nhiều những cáo buộc về vụ Mỹ nghe lén và vấn đề trở nên khó khăn về mặt ngoại giao, dư luận vẫn chưa rõ về việc ông Obama đã nói gì và làm gì trong chương trình theo dõi này.

4. Ai tức giận về vụ việc này?

Những tuyên bố mới nhất về chương trình gián điệp khiến các nhà lãnh đạo châu Âu và Mỹ Latin tức giận. Họ từng cáo buộc chính phủ Mỹ vi phạm luật, kêu gọi các nhà ngoại giao Mỹ giải thích rõ và cho biết lòng tin của họ đối với Mỹ đã lung lay.

Tại Đức, một số nhà lãnh đạo đề nghị xem xét lại những thảo luận về thỏa thuận thương mại tự do châu Âu với Mỹ.

Tại Mỹ, một số người lập luận rằng chương trình theo dõi là một hành động chung trong các mối quan hệ quốc tế, kể cả đối với các nước đồng minh.

5. Mỹ hy vọng nhận được điều gì?

Mỹ tuyên bố các chương trình giám sát của họ là vì mục đích ngăn chặn những âm mưu khủng bố. Tuy nhiên, có nhiều lý do về mặt lợi ích chính trị trong các cuộc nghe lén điện thoại của các nhà lãnh đạo thế giới.

Chẳng hạn như, cuộc nghe lén điện thoại của bà Merkel vào năm 2010 trong bối khách khủng hoảng tài chính đang diễn ra ở Khu vực đồng tiền chung châu Âu Eurozone. Khi đó, bà Merkel đóng vai trò chủ chốt.

Mỹ cũng muốn thu thập càng nhiều thông tin về những hoạt động của các nước khác, như Syria và Iran, để đưa ra quyết định riêng của họ về các chính sách ngoại giao quan trọng. 

Cựu phó tổng thống Dick Cheney thừa nhận trong một buổi phỏng vấn với CNN rằng Mỹ có mục tiêu về lợi ích khi thực hiện các cuộc theo dõi đối với một quốc gia hay một nhà lãnh đạo, thậm chí là đồng minh.

“Chúng tôi có hệ thống tình báo rất tốt trên khắp thế giới để đối phó với mọi vấn đề. Nước Mỹ đã bị tổn thương trong sự kiện 11/9 và bạn không bao giờ biết được bạn sẽ cần gì chỉ khi bạn cần nó”, Cheney phát biểu.

Song Tú (Theo CNN)

Bạn đang đọc bài viết 5 câu hỏi bỏ ngỏ về chương trình theo dõi của NSA tại chuyên mục Tin thế giới của Tạp chí Đời sống và Pháp luật. Mọi thông tin góp ý phản hồi xin gửi về hòm thư dsplonline.toasoan@gmail.com hoặc Hotline: 098.310.8812
Flipboard

Xem thêm tin chuyên mục Tin tức